Bu haber kez okundu.

Çocuğum Okula Ne Zaman Gitmeli?/ Uzman Psikolog Filiz Yakmaz Basılgan

Çocuğum Okula Ne Zaman Gitmeli?
Üç yaş civarındaki çocuklar okula gitmeye yani anaokulu ya da okul öncesi formundaki kurumlara gidebilir. Çünkü üç yaşındaki çocuk artık tuvalet eğitimi almış, biberondan ve sütten kesilmiş, gün içinde uzunca bir zaman annesinden uzakta bağımsız zaman geçirebilir bir aşamaya gelmiştir.
Bu yaş öncesi yani üç yaşından önce bir çocuğun okula başlaması uygun değildir. Bununda nedeni kendine güven duygusunun gelişebilmesi için annesiyle ve kendi evinde geçireceği zamandır. Henüz annesine ve güvenli yer olarak gördüğü kendi evinden ihtiyaç duyacağı durumda ondan kopması demektir. Annenin çalışması durumunda bakıcı ya da kök aile tarafından bakılması da bu süreci olumsuz etkilemez önemli olan çocuğun kendi ev ortamında düzenli bakımını yapan kişilerle ilk üç yılını geçirip sonra okul ortamına yönlendirilmesidir. Yine diğer önemli bir konu çocuğun sosyalleşme ihtiyacı üç yaş civarında oluşur. Anne, baba ve çocuk üçgeninden oluşan sosyalleşme üç yaş sonrasında çocuğa yeterli gelmez ve çocuk akran ilişkilerine ihtiyaç duyar.
Çocuk üç yaş öncesinde paralel oyun dediğimiz oyun tarzıyla oyun oynar. Yani çevresinde çocuklar olsa bile bu oyun bir etkileşim oyunu değildir yani bir çocuk oyun oynarken diğer çocuk onun yanı başında oyun oynar ama herkes kendi oyun içeriği ile ilgilidir diğerinin oyunu ile çok ilgili değildir.
Ama üç yaş sonrasında çocuklar akranlarıyla etkileşim katılımı getirecek oyunlar oynamaya başlarlar, evcilik komşuculuk gibi.
Okula Gidecek Çocuğa Neler Söylemek Gerekir?
Gerek kreş-anaokuluna yahut ilkokula gidecek çocuklar olsun genellikle çocuklar okula gitmek için sabırsızlanırlar sizin yapmanız gereken onların bu istekliliğini arttırmaya çalışmak değil onların duyacağı endişeyi azaltmaktır. Çocuğunuzu okula hazırlarken orada karşılaşacağı gerçeklerden söz edin. Ona okula ne zaman gideceği okulda neler yapacağını, eve ne zaman ve nasıl döneceğini söylemeniz çok önemli ve gereklidir. Okulda öğretmen ve öğrencilerle kalacağını günün sonunda onu almaya gideceğinizi söylemeyi unutmayın. Çocuğun bu henüz yaşamadığı deneyim ile ilgili endişelerini azaltmanın temel yoludur.
Bununla birlikte ona okulun ne harikulade bir yer olduğu, çok eğleneceği, bir sürü onunla tanışmak için bekleyen arkadaşların olduğu gibi bilgiler çocuğun beklentilerini farklılaştırıp gerçekte ortaya çıkabilecek tablodan çok farklıda kalabilir. Bu tür iyimser beklentiler çocuğun kafasında pembe tablolar oluşturabilir, buda karşılaştığı olumsuz bir yaşantıda hayal kırıklığı yaşamasına neden olur. Okulun ilk günü ağlayan çocukları görünce ya da hemen onunla oynamak için istekli arkadaşlar yanına gelmeyince çocuğun yaşadığı hayal kırıklığını düzeltmek ya da işlerin daha iyi olacağına inandırmak daha zordur. Bunun için başta açık net ve süslemeden çocuğun yaşayacaklarını çocuğa anlatmak ve sürecin nasıl işleyeceğini söylemek en iyisidir.
Okula başlamadan önce okulu birkaç kez ziyaret etmek, okulda öğretmenle tanışmak kısada olsa vakit geçirmelerini sağlamak okula uyum için yapılmalıdır. Okul başlamadan önce öğretmenin sizin evinizi ziyaret edip kısa bir zaman geçirmesi de okula başlayacak çocuğunuzun adaptasyonu için oldukça etkili olacaktır.

Çocuğumun Okula Başladığında Ne Gibi Tepkiler Verebilir?
Çocuğunuzu ne kadar iyi hazırlamış olursanız olun yinede okula başlamak çocuğun evden ve anneden kopmayı ve birçok bilinmeyenle ve birçok yabancı ile dolu yeni bir çevreye girmeyi içerdiği için çocuk için önemli bir aşamadır. Okulun ilk günü anne ile geçirmesi ya da çocuğun alışma süreci tamamlanana kadar aşamalı bir okulda kalış gerekli olabilir. Çocuk bu aşamayı başarı ile kontrol altına alırsa çocuğun kendine güveni artacaktır.
Neden Bazı Çocuklar Okula Karşı Olumsuz Tepkiler Geliştirirler?
Anneden ayrılık ile ilgili endişeleri olan çocuklar okula başlama dönemlerinde daha fazla tepki verirler. Çocuklar okula gitmeyi ‘evden atılma’ olarak görebilirler, eve yeni katılan bir kardeşin ebeveynin tüm ilgi ve şefkatini alacağını düşünür. Bazen öğretmeni ilgisiz ve ihtiyaçlarına duyarsız bulabilir. Bazen sınıfta korku salan afacan bir çocuğun varlığı da endişe yaratabilir. Eve ortamında huzursuzluk ya da anne babanın anlaşamamaları durumu varsa çocuğun zihni bunlarla meşgul olur ve eve gidince nasıl bir tablo ile karşılaşacağını bilmez ve birinden birini evi terke etmiş olmasından endişe eder.
Çocuğun tutumu olumsuz kalmaya devam ederse ne yapmak gerekir?
Böyle bir durumla karşı karşıya kalırsanız yapılması gereken en önemli şey onunla okulda birlikte kalmaktır. Her çocuğun özellikleri farklı olduğu gibi alışma süreleri de farklı olacaktır. Fakat fazlaca endişe yaşayan çocukların anneden ayrılıkla ilgili geçmişten getirdikleri endişe bu durumda ortaya çıkar. Çocuğa okulun güvenli bir yer olduğunu, ihtiyaçlarının karşılanacağını öğretmenin ve diğer görevlilerin ona yardım için heran orada olacağını söylemeyi unutmayın.
Çocuğun endişesinin diğer bir nedeni de sizin hazırlama şeklinizin sonucudur. Eğer anne baba çocuğun okulda kalması ile ilgili endişeleri varsa bu çocuğa da yansır ve bu durumda okulda kalmaktan endişe duyar.
Bazen çocuk bir süre okula alıştıktan sonra gitmek istemeyebilir, bu durumda çocuğa ne söylemk gerekir?
Bu genellikle gözlenebilen bir durumdur. Aile çocuğun okula alışamadığını düşünüp çocuğu suçlayabilir oysaki bu durumun altında okul, arkadaşlar ya da başka bir neden olabilir. Bu için bu konuyu aydınlatmak anne babanın görevi olmalı. Bu isteksizliği doğran şeyler; sınıfta korku yaratan hatta çocuğunuzu hırpalayan afacan bir çocuk, korktuğu bir durum ya da öğretmenin tedirgin eden bir tutumu bile olabilir. Diğer önemli bir nedeni de çocuktan beklenen başar seviyesini yakalayamamasıdır. Ne olursa olsun çocuğu okula gitmekten alıkoymamalısınız.
Çocuk hastaymış gibi davranırsa ne yapmam gerekir?
Çocuklar okula gitmemek için hastalık bahane edebilirler. Anne babalar hastalık durumunda çocuğu okula göndermek konusunda kararsız kalabilirler. Hangi koşullarda evde kalınabileceğinin temel kurallarını çocuk bilmelidir. Bunlardan biri doktor muayenesidir. Diğeri ise çocuk sık şikâyet ediyorsa evde kalmanın bunun çıkış yolu olmadığını da bilmesi gerekir. Fiziksel bir sağlık sorunu yoksa çocuğunuzun okulu kesintiye uğratılmadan devam etmesi önemlidir. Aksi durumda evde kalması sorunlardan kaçmasının pekiştirilmesi anlamına gelir. Çocuk sizin okulla temasa geçtiğinizi hem okula gitmesinde ısrarcı olduğunuzu hem de sorunu çözmeye çalıştığınızı görür. Bu durumda çocuğa önemli mesajlar vermiş olursunuz; sorunlar zorda olsa çözmek için uğraşmak gerektiği mesajıdır.
Çocuğa Okulla İlgili Sorular Sormalımıyım?
Çocuklardan bazilari okulda olup biteni anlatmak konusunda hevesli olmalarına karşın bazılarında aynı heves gözlenmez. Çocuğun bu durumunu anlayışla karşılamak gerekir. Fakat işlerin nasıl gittiği okulda hayatından memnun olup olmadığı neler yaptığı, sorun olup olmadığıylada ilgilenmeniz aynı derecede önemlidir. Çocuğu okuldan söz etmeye mecbur bırakmak onun özel hayat hakkı tanımadığınız, göz altında tuttuğunuz duygusunu hissettirecektir. Özellikle yedi ve on iki yaş arasındaki erkek çocuklardan okul ve ilgili konularda bilgi almak ağızdan diş çekmek gibi bişeydir.
Çocuğun Okula Uyum Sağladığının Belirtileri Nelerdir?
Okula isteksiz gitmek uyum sağlamadığının önemli bir göstergesidir. Bazende çocuklar okula uyum sağlamasalada okula gitmede isteksiz gibi görünmezler yada hoşlanır görünürler. Notların düşük olması, sinirlilik, endişe ve korkulu hal içinde olması, yatak ıslatma, tırnak yeme gibi belirti ve bulgular okula uyumun gerçekleşemediğinin işaretidir. Çocuğun okula uyum sağlayamaması çocuktan kaynaklı olabileceği gibi okuldan da kaynaklanabilir bu sebeple çocuğun uyum sağlayamadığını gözlediğinizde okulla iletimime geçip neyin yolunda gitmediğini öğrenin. Okul yılları çocuğunuzun gelişimi için çok önemlidir. Erken tespit edilen sorunlar zaman geçmeden çözümlenmeli gerekli durumda bir ruh sağlığı uzmanından destek alınmalıdır.

Uzman Psikolog Filiz Yakmaz Basılgan

psikolojiportali.com

BU HABERLER DE İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Dikkat!

Yorum yapabilmek için üye girşi yapmanız gerekmektedir. Üye değilseniz hemen üye olun.

Üye Girişi Üye Ol

öğretmen, eğitim, haber, meb, kamu, e okul, öğretmenler, sendika, psikoloji, sağlık, ekonomi, kamuhaber, meb haber, öğretmen haber, eğitim haberleri, öğretmen sorunları, eğitim psikolojisi, milli eğitim, kamu haber