Bu haber kez okundu.

Etkili Bir Okulda Kültür ve İklim Böyle Olmalı

Etkili okul araştırmaları etkili okulda, öğrenmeye uygun olumlu bir kültürün (havanın- iklimin) varlığım işaret etmektedirler. Okulun gelişmesi için yeni değişmeler önerilse de okulda olumlu bir küttür yaratılmadıkça okulun gelişmesi mümkün olmamaktadır. Okul kültürü, bireysel okulun zamanla oluşturduğu bir yaşam tarzı olarak görülebilir. Okulun tarih ve gelenekleri, okul personelinin birikimleri; karşılıklı etkileşimleri zamanla okuldan okula özgün bir kültürün gelişmesine neden olmaktadır. Bu kültür norm, inanç, tutum, beklenti, davranış ve eğilimlerden oluşmaktadır. Sonunda okulda netere önem verildiği, nelerin değersiz bulunduğu, nasıl hareket edileceği konusunda personel arasında bir ortaklaşma doğmaktadır. Dolayısıyla okulun asıl işi olan eğitim ve öğretimde öğrenciden ve öğretmenden neler beklenmesi gerektiğini, nelerin vurgulanması gerektiğini tayin eden okul kültürü olmaktadır. Araştırmalar göstermiştir ki etkili okulda bu kültür eğitim ve öğretimi destekleyici nitelikte, bireysel öğrenme ve gelişme çabalarını özendirici şekildedir.(Balcı,2001,187)

 

TKY'den söz edebilmek için her şeyden önce bir örgütteki insanların ortaklaşa paylaştıkları anlamlar dünyasına ihtiyaçları vardır. Bir takım kavramiara ortak anlamlar yüklemedikçe, ortaklaşa eylemlerden söz etmek mümkün değildir, örgüt demek, büyük ölçüde ortak eylemler demektir. Eylemlerin temelinde ise anlamlar vardır. Ortaklaşa bir kavram haritasına ve bilişsel bir şemaya sahip olmayan insanların ortak eylemlere girişmesi ve ortak amaçlar için çalışması söz konuşu olamaz. TKY, aynı zamanda bir yaşam felsefesi olarak tanımlandı. Dolayısıyla ortak bir yaşam felsefesi olamayan insanların ortak dünyaları ve ortak amaçlan da olamaz. (Şişman,Turan,2001,46) 


Örgütler, kültürlerini ve alt kültürlerini karakterize eden yargıların bir araya gelmesiyle öğrenirler. Yeni örgütsel tepkiler; alt kültürlerde, öğrenme kültürlerindeki değişiklikleri yenilemeye ihtiyaç duymazsa, diyalog böyle bir öğrenmenin esas unsuruolacaktır, öğrenen örgüt öğrenmeyi teşvik eden, personeli geliştirmeyi ön plana alan, açık haberleşme ve yapıcı diyalogu ön plana çıkaran örgüttür. (Töremen,2001,105)

 

Swyner, okulda olumlu bir kültür yaratılmasında okul yöneticisine büyük iş düşmektedir. Yönetici bürosunda oturmakla olumlu bir okul kültürü yaratamaz. Oysa okul yöneticisinin adil, tutarlı, yetenekli olması, doğru yer ve zamanda "görülebilir' olması, yenilikleri başlatması, olumlu girişimlere destek vermesi olumlu öğrenme ortamına zemin hazırlamaktadır. Yöneticinin beklentilerin! öğrenci ve öğretmenlere ulaştırması, bunları pekiştirmesi, dikkatin! okulun gidişatına yoğunlaştırması, diğer işlerini ve zorunluluklanni öğrenci ve öğretmenlerin binadan ayrılmasından sonra yapması okulda olumlu bir kültürün gelişmesine katkı getirmektedir.


Açıkçası, yönetici olumlu bir okul kültürü yaratabilmek için sınıfta olup bitenleri bilmek zorundadır. Sınıfta ne öğretildiğim, materyalin öğrencilere nasıl iletildiğin! gözleme imkanı için yönetici bizzat sınıfta olmalıdır, öğretmenler, etkili ve destekçi ziyaretleri bilakis kabul etmektedirler. Ayrıca yöneticinin sıkça okulun her tarafında görülmesi, öğretmenlerin moralini yükseltmektedir. Yöneticinin doğru yer ve zamanda görünmesi, soruna dönüşmeden kimi konuların çözülmesi fırsatım doğurur. Yönetici mini konferanslarla bunu yapabilir. Swyner, okulun her tarafında yaptığı yürüyüşler yöneticiye okulda neler olduğunu

görme olanağı verir, sorunlarla baş etme fırsatı doğar. Sonunda da okulda olumlu gidiş ve öğrenme atmosferine katkı gelir. Etkili yönetici sadece öğretmenle ilişkiye girmez, öğrenciyle de güçlü ilişki kurabilir. Yöneticinin görülmesi, yöneticiye görevli ve sorumlu olduğunun bilinmesi imkanım verir, öğrenci etrafta yöneticinin olduğunu bilir. Patronun kim olduğunu takdir eder. Bu durum okulda olumlu bir öğrenme havasının gelişmesine imkan verir.

Etkili okula ulaşmada önemli olan, okulun mevcut kültürünün değişime uğramasıdır. Esasen etkili okul, okulda mevcut olandan farklı yeni bir kültür gerektirir. Bu değişimde okul liderliğinin özellikle de informal liderliğin katkısı ve  desteği kritik önemdedir. Bu değişimde okulun pratik yapısının analizi gereklidir. Okulda etkili olan ya da okuldaki farklı grupların, ilgilerin incelenmesi şarttır. Okulun kültür değişiminde bu politik yapı çalıştırılarak pazarlık, ortak çalışma ve katılmalı karar almakla etkili okula uygun ortam yaratılabilir. Pazarlıkta birinci aşamada ilgili grupların, okulun amaç ve ilgileri konusunda anlaşmaları esastır, ikinci aşamada ortak çalışma (collaborating) amaçları için çalışırlar. Üçüncü aşamada ise katılımlı karar alma vardır. Çünkü etkili okul için amaç birliği, anlaşma önkoşul niteliğindedir. (Balcı,2001,187) öğrenme   kültürü   sloganlara   dayanmaz,   öğrenme kültürüne sahip bir

örgütte; yönetim, görevliler ve müşteriler öğrenme ve gelişme imkanlarına da sahiptir.


Gruplar aktif olarak diyalog ve görüşme sürecine girerler. Gruplar arasında sağlam iletişim kurmayı kolaylaştıracak liderlerin rehberiliğine ihtiyaç vardır. Kültür yönetiminde en ilgi çekici liderlik rolü; şelf yönetim ve sürekli araştırmayı yapabilecek öğrenen örgütü geliştirmeyi başaran liderin rolüdür. Kültür örgütsel öğrenmeyi etkileyen önemli değişkenlerden birisidir. öğrenen örgüt öğrenmeyi teşvik eden bir kültür ve değere sahiptir. Dodgson'a , göre örgütsel öğrenme daha çok çevresel değişiklikler ve kültür gibi iç faktörlerle teşvik edilmiştir, öğrenen kültür açık ve birbirine bağlı şu unsurlarla karakterce edilmiştir.


1. Deneyime açıklık.


2. Risk alma sorumluluğunu teşvik etme,


3. Bilgi hatalarına gönüllülük ve onlardan hareketle öğrenme.


Diyalog örgütsel öğrenmede en önemli adımlardan birisidir, öğrenme ancak alt kümelerde ortaya çıkınca örgütsel öğrenme söz konuşu olur. Yöneticiler düzeyindeki diyalog örgütsel öğrenmenin ortaya çıkması için yeterli değildir. Başlangıçta öğrenme yönetici gruplar arasında ortaya çıkarsa karşılıklı diyalog kurma meselesi sürekli esas olarak kalacaktır. (Töremen,2001,106)

Okulun mantıki bir düzeyde hem kararlılığım koruyabilmesi, hem de değişmeye açık olması ve değişmesi gereklidir. Bu durum okulun görevleri gereğidir. Okulun bunu sağlayabilmesi yeni bir okul küftürünün yaratılması demektir. Böylesi bir kültür, okulun geliştirilmesine  temel  olacak  etkinliklerin geliştirilmesine izin verecektir (Balcı,2001,187)

Okul gibi örgütlerde insan ilişkilerinin önemi daha da artmaktadır, öğrenci ve öğretmenlerin davranışlannda etkili olan okul iklimi aynı zamanda öğrenci ve öğretmen davranışlarım etkilemektedir de. Okul olumlu bir iklim için, kişiler arası ilişkileri çoğattmalı, dikkatle planlamalı, yanlış ve olumsuz niyetlerin önlenmesi için açık bir iklim yapılandırmalıdır.

 

mebmedya.com

BU HABERLER DE İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Dikkat!

Yorum yapabilmek için üye girşi yapmanız gerekmektedir. Üye değilseniz hemen üye olun.

Üye Girişi Üye Ol

öğretmen, eğitim, haber, meb, kamu, e okul, öğretmenler, sendika, psikoloji, sağlık, ekonomi, kamuhaber, meb haber, öğretmen haber, eğitim haberleri, öğretmen sorunları, eğitim psikolojisi, milli eğitim, kamu haber