Bu haber kez okundu.

Birleştirilmiş Sınıflar Uygulaması

 Eğitimci-Yazar Abdullah DAMAR'ın kaleminden...

 Birleştirilmiş Sınıf Uygulamasından Ne Zaman Kurtulacağız?

 

Sınıf Öğretmenlerinin büyük çoğunluğunun deneyimlediği uygulamalardan biri olan “Birleştirilmiş sınıf” uygulaması, Cumhurbaşkanının, Hizmet Hareketinin öncülüğüyle birçok ülkede açılan okulların kapatılması ve onların yerine yurtdışında okul açması yönünde MEB'e talimat vermesiyle gündeme geldi.

 

Birçok eğitimci, bu talimatın gereğinin yerine getirilip getirilmemesi bir yana, varolan eğitim sorunlarının çözülmesi ve bu sorunların en önemlilerinden olan BSİ'lerin gündeme alınması konusunu bilince çıkardı.

 

Peki, nedir “Birleştirilmiş Sınıflı İlkokul (BSİ)”, bu kapsamda kaç ilkokul vardır, kaç öğrenci bu okullarda öğrenim görmektedir ve bu okullarda öğretim nasıldır?

 

Birden çok sınıfın birleştirilmesiyle oluşturulmuş bir öğrenci grubuyla bir öğretmen  tarafından yapılan öğretime birleştirilmiş sınıflarda öğretim denir. Başka bir tanımla  birleştirilmiş sınıflarda öğretim; farklı yaş, sınıf ve yeteneklerdeki öğrencilerin aynı grup  içinde öğretim almalarıdır.

 

Öğretim biçimi, birleştirilmiş sınıfları bağımsız sınıflardan ayıran en önemli farklılıktır.  Birleştirilmiş sınıflarda öğrenciler, normal öğretimin yapıldığı bağımsız sınıflardan farklı  olarak derslerin önemli bir bölümünü kendi kendilerine çalışarak ve öğrenerek geçirirler. Bu  yüzden birleştirilmiş sınıflardaki öğrenciler kendi öğrenmelerinin sorumluluğunu normal  sınıftakilere göre daha fazla taşırlar (Fidan ve Baykul, 1997).

 

19.yüzyılın sonlarında ABD ve birçok Avrupa ülkesinde de görülen BSİ uygulaması, sanayi  devrimi ve şehirleşmeyle birlikte son bulmuştur. Son yıllarda birçok ülkede BSİ  uygulamasının hayata geçirilmesi “Alternatif okul” yaklaşımıyla açıklanmaktadır.

 

Türkiye'de ise sosyal, ekonomik ve coğrafi koşullar, birleştirilmiş sınıflar uygulamasını  zorunlu kılmaktadır. Bu nedenle ülkemizin tüm illerinde birleştirilmiş sınıflar uygulamasının  yapıldığı okullar bulunmaktadır. MEB'in 2011-2012 eğitim öğretim yılı verilerine göre; 10.413 ilköğretim okulunda 305.201 öğrenci birleştirilmiş sınıf uygulamasına göre eğitim  görmektedir. Buna göre Türkiye'deki ilköğretim okullarının yaklaşık % 35'i birleştirilmiş  sınıf içeren okullardı (MEB, 2012).

 

Yapılan araştırmalar birleştirilmiş sınıf uygulamasının bazı avantajlarının olduğunu  belirtmektedir. Bu avantajlar, gerek öğretmen kaynağının etkili şekilde kullanımı, her  yerleşim birimine beş derslikli bir okul yerine bir iki derslikli okul yapılarak daha çok  yerleşim yerine okul yapabilme imkânının doğması, gerekse farklı yaş, deneyim ve bilgiye  sahip öğrencilerin aynı derslikte  bulunmasıyla birbirlerinden öğrenmelerine ve  yardımlaşmalarına fırsat tanıması, öğrencilerin kendi kendilerine çalışma becerilerini  kazanmaları şeklinde avantajlı yönlerinin olduğu söylenebilir. Bu avantajlarının yanı sıra  dezavantajlarının daha fazla olduğu söylenebilir. Öğretmenin görev ve sorumluluklarının  artması, derse hazırlık için daha fazla zamana ve enerjiye ihtiyacı olması, birleştirilmiş sınıfla  ilgili yeterli bilgi ve beceriye sahip olmaması ve yeterli düzeyde rehberlik edecek deneyimli  öğretmenlerin olmaması şeklinde öğretmenler açısından olumsuz etkileri vardır. Bunun  dışında bağımsız sınıflarda uygulanan müfredatının birleştirilmiş sınıflarda uygulanmasından  kaynaklı programının çoğundaki hedeflere ulaşılmaması sonucu öğrencilerin yetersiz  bilgilerle mezun olması şeklinde öğrenciler açısından olumsuz etkilerinin olduğu da  belirtilmektedir (Külekçi, 2013).

 

BSİ'lerde dersler öğretmenli ve ödevli dersler olmak üzere iki aşamada gerçekleştirilmektedir. 

 

BSİ'lerde sınıf oluşturulma biçimleri ise şu şekildedir;

 

Tek öğretmenli birleştirilmiş sınıflarda 1, 2, 3 ve 4. sınıf öğrencileri birleştirilerek bir  öğretmen tarafından okutulur. Yönetimi en zor olan birleştirilmiş sınıf biçimidir.

 

İki öğretmenli birleştirilmiş sınıflarda normal koşullarda 1 ve 2. sınıf öğrencileri bir grup, 3 ve  4. sınıf öğrencileri bir grup olacak şekilde birleştirilmeleri önerilir. Ancak öğrenci ve derslik  sayısı gibi etkenler göz önünde bulundurularak farklı modeller düzenlenebilir (1) ve (2+3+4)  ya da (1+2+3) ve (4) gibi.

 

Üç öğretmenli birleştirilmiş sınıflarda normal koşullarda 1. sınıf bağımsız, 2 ve 3. sınıf  öğrencileri bir grup, 4. sınıf bağımsız olacak şekilde uygulama yapılması önerilir. Ancak  öğrenci ve derslik sayısı gibi etkenler göz önünde bulundurularak farklı modeller  düzenlenebilir (1+2) ve (3) ve (4) ya da (1) ve (2,+3) ve (4) gibi.

 

4+4+4 eğitim reformunun uygulanmasıyla BSİ'lerde ne gibi sorunlar yaşandığı ile ilgili  olarak Külekçi (2013) şu sorunları tespit etmiştir;

 

-Bu sistemin oluşturulmasında hem akademisyenlerin ve hem de biz öğretmenlerin görüşünün  alınmamasıdır. Tepeden inme bir uygulama oldu. 

 

-Bu sistemin getirilmesinin inada bindirilmesinden dolayı aceleyle pilot uygulama yapılmadan  uygulamaya geçilmesi büyük bir sorunun kaynağıdır. 

 

-Alelacele getirilmesi ve kimsenin yeterli bilgiye sahip olmaması sorunların asıl kaynağını  oluşturmaktadır.

 

  Külekçi konu ile ilgili olarak birleştirilmiş sınıflarda daha verimli eğitim öğretim  yapılabilmesi için şu önerileri getirmiştir;

 

- Bu sistemle beraber birleştirilmiş sınıflarda birinci sınıfları da kendi içerisinde 60-66, 66-72  şeklinde ayrılması ve öğrenci sayısı ne olursa olsun ek bir öğretmen görevlendirilmesi verilen  öğretimi daha verimli hale getirebilir.

 

- Tek öğretmenli birleştirilmiş sınıflarda 1. sınıflar için ayrı bir öğretmen ve derslik  verilmelidir.

 

- 60-66 ay öğrencileri için sınıf öğretmenlerine eğitim verilmelidir. Eğitim fakültelerinde sınıf  öğretmenlerine verilen derslerin içeriği yeni sisteme göre gözden geçirilmesi faydalı olabilir.

 

- Birinci sınıf kitaplarının da 60-66 ve 66-72 aylık iki gruba uygun olarak ayrı ayrı basılması  daha faydalı olabilir.

 

- Şehir merkezi ile köy okullarında okuyan öğrencilerin aynı müfredat ve kitaplardan eğitim  görmeleri eşitsizliğe yol açacaktır. Köy okullarındaki çoğu öğrenci ders kitaplarındaki geçen  kelimeleri anlamakta zorluk yaşamaktadır. Bunun için birleştirilmiş sınıf uygulamasına uygun  bir müfredat uygulanabilir.

 

- 3. ve 4. sınıf müfredatı birleştirilmiş sınıflar göz önüne alınarak tekrar düzenlenmelidir.

 

- 60-66 aylık öğrencilerin okula kaydı yapılırken okulöncesi eğitim almış olma şartı  koşulmalıdır.

 

  Cumhurbaşkanlığı, Hükümet ve MEB, dönemsel siyasal tartışmalar yapmak ve siyasi  rakiplerinin etkinlik alanlarından biri olan yurtdışında okul açmak gibi gerçekleşmesi çok güç  ve de gereksiz olan projelerle zaman ve enerji kaybedeceğine; BSİ'lerin ve BSİ'lerde öğrenim  gören öğrenci sayısını en asgariye indirecek çalışmalar yapmalı, varsa kaynakları yurtiçi  eğitim yatırımlarına yöneltmelidir.

 

Kaynaklar

 

Fidan, N. ve Baykul Y. (1997). Birleştirilmiş sınıflarda öğretim- Öğretmen kılavuzu. MEB İlköğretim Genel Müdürlüğü- UNICEF. Ankara.

 

Külekçi, E. (2013) 4+4+4 EĞİTİM SİSTEMİ KAPSAMINDA BİRLEŞTİRİLMİŞ SINIF UYGULAMASINA  İLİŞKİN ÖĞRETMEN GÖRÜŞLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi  Mayıs 2013 Cilt:2 Sayı:2 Makale No:40

 

Milli Eğitim Bakanlığı, (2012a). Birleştirilmiş Sınıflar Haftalık Ders Programları.  http://tegm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2012_10/11110255_birlestirilmis_snflar_haf_ders_prg.pdf Erişim  Tarihi; 24.01.2015

 

kaynak:Abdullah Damar / Eğitimci Yazar

BU HABERLER DE İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Dikkat!

Yorum yapabilmek için üye girşi yapmanız gerekmektedir. Üye değilseniz hemen üye olun.

Üye Girişi Üye Ol

öğretmen, eğitim, haber, meb, kamu, e okul, öğretmenler, sendika, psikoloji, sağlık, ekonomi, kamuhaber, meb haber, öğretmen haber, eğitim haberleri, öğretmen sorunları, eğitim psikolojisi, milli eğitim, kamu haber